Τα "Ελληνικά" του Ξενοφώντα σε ένα...ρεπορτάζ

Σχέδιο Μαριάννα Ο.

Οι μαθητές του Α2 τμήματος μετέγραψαν το ιστορικό κείμενο του Ξενοφώντα σε ρεπορτάζ και το δραματοποίησαν παρουσιάζοντάς το ως μια δημιουργική εργασία σε όλη την Α΄ τάξη του Λυκείου. Ακολουθεί το κείμενο.

ΕΚΦΩΝΗΤΗΣ: Καλημέρα σας το όνομα μου είναι Παναγιωτοπούλου Μυρτώ και σήμερα θα σας παρουσιάσω με την βοήθεια των συνάδελφων μου τα γεγονότα που διαδραματίζονται στον Ελλήσποντο. Μετά από 26 χρόνια πολέμου ανάμεσα στην Αθήνα και τη Σπάρτη οι εξελίξεις είναι συνταρακτικές. Θα συνδεθούμε τώρα με τον εκπρόσωπο μας στην Λάμψακο, για να μας ενημερώσει για τις στρατιωτικές επιτυχίες των Λακεδαιμονίων...

ΛΑΜΨΑΚΟΣ: Αγαπητοί τηλεθεατές του Α2News, βρισκόμαστε στην Λάμψακο. Κυρίαρχο θέμα από εχθές είναι η έλευση Λακεδαιμονίων και Αθηναίων στον Ελλήσποντο. Οι Αθηναίοι αφού λεηλάτησαν την Έφεσο και την Χίο, προετοιμάζονται στον Ελλήσποντο για ναυμαχία. Ο Λύσανδρος πάλι πλέοντας από τη Ρόδο, κατευθύνθηκε στην Άβυδο και στη συνέχεια παραλιακά προς την Λάμψακο. Κορυφαία είδηση αποτελεί το γεγονός ότι ο Σπαρτιάτης στρατηγός με διπλή επίθεση, από ξηράς και θάλασσας, κυρίεψε και λεηλάτησε τη Λάμψακο, που ήταν γεμάτη με κρασί, σιτάρι και άλλα εφόδια. Είναι σημαντικό όμως ότι άφησε όλους τους πολίτες ελεύθερους. Καλή σας μέρα!

Τα "Ελληνικά" του Ξενοφώντα σε ένα ρεπορτάζ...

Ξενοφώντος Ελληνικά - Ρεπορτάζ from ΣΟΦΙΑ ΦΕΛΛΑΧΙΔΟΥ

Η μεταγραφή του αρχαίου ελληνικού κειμένου σε ρεπορτάζ ξεκίνησε ήδη από τον Σεπτέμβριο, όταν οι μαθητές του Α1 έγραφαν στον τέλος κάθε διδακτικής ενότητας το δικό τους κείμενο ως ανταποκριτές, στηριζόμενοι στο πρωτότυπο αρχαίο κείμενο, και το δραματοποιούσαν στην τάξη. Η συγκεκριμένη εργασία, ως μια βιωματική και θεατρική τεχνική, στόχο είχε την καλύτερη κατανόηση του αρχαίου κειμένου, την συμμετοχή των μαθητών στα δρώμενα του Πελοποννησιακού Πολέμου και τη συνειδητοποίηση ότι «βιαίος διδάσκαλος ὁ πόλεμος» μέσα από τη χαρά της δημιουργίας στην τάξη. Με το τέλος του Α΄ τετραμήνου και την ολοκλήρωση των «Ελληνικών» του Ξενοφώντα, οι μαθητές παρουσίασαν συνολικά το ρεπορτάζ τους στα υπόλοιπα τμήματα της Α΄ Λυκείου. Φωτογραφίες και βίντεο από τη δραματοποίηση του ρεπορτάζ μπορείτε να δείτε στην ιστοσελίδα του λυκείου.

Στο παρακάτω άλμπουμ μπορείτε να δείτε εικόνες και χάρτες που χρησιμοποιήθηκαν για προβολή, κατά το θεατρικό δρώμενο.

Η δίκη του Θηραμένη

Η δίκη του Θηραμένη σε κόμικς

the unfair judgement of thiramenis by ArEIr2000 | Make your own at www.toondoo.com

Tα κόμικς σχεδίασαν οι Αρετή και η Ειρήνη από το Α2 τμήμα.

Ξενοφώντος Ελληνικά Β. 3, 55-56

Θέμα: Η εκτέλεση του Θηραμένη

 Μετάφραση

Μόλις είπε αυτά (ο Κριτίας), ο Σάτυρος προσπαθούσε να αποσπάσει (το Θηραμένη) από το βωμό, το ίδιο έκαναν και οι βοηθοί του. Τότε ο Θηραμένης, όπως βέβαια ήταν φυσικό, επικαλούνταν και θεούς και ανθρώπους να δουν καλά αυτά που γίνονταν. Αλλά οι βουλευτές παρέμεναν αδρανείς, γιατί έβλεπαν ότι και αυτοί που ήταν κοντά στα κιγκλιδώματα (ήταν) όμοιοι με το Σάτυρο και ότι ο χώρος μπροστά στο βουλευτήριο (ήταν) γεμάτος από φρουρούς και γιατί γνώριζαν ότι αυτοί παρευρίσκονταν οπλισμένοι με εγχειρίδια.

Και αυτοί (=οι έντεκα) έσυραν τον άντρα περνώντας (τον) μέσα από την αγορά, ενώ αυτός φώναζε με πολύ μεγάλη φωνή τι πάθαινε. Λένε και αυτήν τη φράση αυτού. Μόλις του είπε ο Σάτυρος ότι θα θρηνήσει, αν δε σωπάσει, τον ρώτησε (του απάντησε ρωτώντας)· «Αν σιωπώ, είπε, άραγε δε θα θρηνήσω;» Κι όταν έπινε το κώνειο, καθώς αναγκαζόταν να πεθάνει (ή: πεθαίνοντας με το ζόρι), λένε ότι αυτός, αφού έριξε μακριά ό,τι απέμεινε  στο ποτήρι, όπως στο παιχνίδι με τον «κότταβο» είπε: «αυτό στην υγειά του όμορφου Κριτία». Και δεν αγνοώ βέβαια αυτό, ότι δηλαδή αυτά δεν (είναι) αποφθέγματα αξιόλογα, όμως κρίνω αξιοθαύμαστο αυτό το στοιχείο του άντρα, το ότι δηλαδή ακόμα και την ώρα που πλησίαζε ο θάνατος δεν έλειψε από την ψυχή του μήτε η αυτοκυριαρχία μήτε το χιούμορ του.

Ξενοφώντος Ελληνικά, Β. 3, 52-54

By komstathis | View this Toon at ToonDoo | Create your own Toon

Θέμα: Ο αντίλογος του Θηραμένη και η σύλληψή του

 Μετάφραση

Όταν άκουσε ο Θηραμένης αυτά, αναπήδησε στο βωμό (της βουλής) και είπε: «Εγώ, είπε, άντρες, σας υποβάλλω την πιο νόμιμη παράκληση απ’ όλες, να  μην έχει δηλ. ο Κριτίας το δικαίωμα να διαγράφει (από τον κατάλογο) μήτε εμένα μήτε όποιον από σας θέλει, αλλά σύμφωνα με το νόμο, τον οποίο ακριβώς αυτοί συνέταξαν γι’ αυτούς που περιλαμβάνονται στον κατάλογο, σύμφωνα με αυτόν και εσείς και εγώ να δικαζόμαστε.

Και δεν αγνοώ βέβαια αυτό, μα τους θεούς, είπε, ότι δηλ. καθόλου δε θα με βοηθήσει αυτός εδώ ο βωμός, αλλά θέλω να σας αποδείξω και το εξής, ότι δηλαδή αυτοί είναι όχι μόνο πολύ άδικοι απέναντι στους ανθρώπους, αλλά και πολύ ασεβείς απέναντι στους θεούς. Απορώ όμως με σας, άντρες καλοί και έντιμοι, είπε, που δε θα βοηθήσετε τον ίδιο τον εαυτό σας, και μάλιστα ενώ γνωρίζετε ότι το δικό μου όνομα δε διαγράφεται καθόλου πιο εύκολα (από τον κατάλογο) απ’ ό,τι το όνομα του καθενός από σας».

Ύστερα από αυτό ο κήρυκας των τριάκοντα κάλεσε τους έντεκα να συλλάβουν το Θηραμένη· κι όταν εκείνοι μπήκαν μέσα μαζί με τους υπηρέτες/βοηθούς τους, έχοντας επικεφαλής το Σάτυρο, το θρασύτατο και αναιδέστατο, είπε ο Κριτίας: «Σας παραδίδουμε αυτόν εδώ το Θηραμένη που έχει καταδικαστεί σύμφωνα με το νόμο. Και σεις οι έντεκα, αφού τον συλλάβετε και τον οδηγήσετε όπου πρέπει, να εκτελέσετε τα περαιτέρω».

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.3. 50-51

Προσομοίωση του Βουλευτηρίου

Θέμα: Η ισχύς του Κριτία στην παρωδία της δίκης 

 Μετάφραση

Μόλις είπε αυτά και τέλειωσε την αγόρευσή του, η βουλή φανερά τον επιδοκίμασε·  τότε ο Κριτίας, επειδή κατάλαβε ότι, αν επιτρέψει στη βουλή να αποφασίσει γι’ αυτόν με ψηφοφορία, θα γλιτώσει και επειδή θεώρησε αυτό ανυπόφορο, πλησίασε τους τριάκοντα, μίλησε λίγο μαζί τους, βγήκε από τη βουλή και διέταξε αυτούς που είχαν τα εγχειρίδια να σταθούν φανερά κοντά στα κιγκλιδώματα της βουλής.

Κι αφού ξαναμπήκε, είπε: «Εγώ, κύριοι βουλευτές, νομίζω ότι είναι καθήκον κάθε άξιου πολιτικού ηγέτη, όταν βλέπει τους φίλους του να εξαπατώνται, να μην το επιτρέπει. Κι εγώ λοιπόν αυτό θα κάνω. Γιατί, και αυτοί εδώ που έχουν σταθεί μπροστά λένε ότι δε θα μας επιτρέψουν, αν αθωώσουμε έναν άντρα που ολοφάνερα βλάπτει την ολιγαρχία. Αναγράφεται βέβαια στους νέους νόμους κανένας από όσους ανήκουν στους τρισχιλίους να μη θανατώνεται χωρίς τη δική σας ψήφο, να έχουν όμως οι τριάκοντα το δικαίωμα να θανατώνουν αυτούς που είναι έξω από τον κατάλογο. Εγώ λοιπόν, είπε, εξαλείφω αυτόν εδώ το Θηραμένη από τον κατάλογο με τη σύμφωνη γνώμη όλων μας. Κι αυτόν, είπε, εμείς τον καταδικάζουμε σε θάνατο».

Δραματοποίηση των παραγράφων 2.2.16-23 των Ελληνικών του Ξενοφώντα

Δραματοποίηση παραγράφων 2.2.16-23 των Ελληνικών του Ξενοφώντα from ΣΟΦΙΑ ΦΕΛΛΑΧΙΔΟΥ

Οι μαθητές του Α2, αφού διασκεύασαν σε θεατρική μορφή τις παραγράφους 2.2.16-23 των Ελληνικών του Ξενοφώντα, ώστε να συμμετέχουν και οι εικοσιτέσερις μαθητές του τμήματος τους, δραματοποίησαν το ιστορικό κείμενο, δίνοντάς του ψυχή, κατανοώντας το καλύτερα και βρίσκοντας μεγαλύτερο ενδιαφέρον σε αυτό.

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.2, 16-23

Read this free book made on StoryJumper

To αρχαίο κείμενο των παραγράφων 2.2, 16-23 από τα Ελληνικά του Ξενοφώντα μετέγραψε σε ψηφιακή αφήγηση η Αρετή.

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.2, 20-23

Created with Padlet

Με αφορμή τη φράση "ἀντειπόντων τινῶν, πολύ πλειόνων συνεπαινεσάντων", οι μαθητές του Α2 φαντάστηκαν ότι είναι Αθηναίοι, που επιδοκίμασαν την πολιτική του Θηραμένη ή την απέρριψαν, και στη συνέχεια έγραψαν, όντας σε ρόλο, τις φράσεις που θα απηύθυναν στον ίδιο τον Θηραμένη, ο οποίος επέστρεψε στην Αθήνα, για να ανακοινώσει τους όρους συνθηκολόγησης με τους Σπαρτιάτες.

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.2, 20-23

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.2. 20-23, Το συμβούλιο στη Σπάρτη from ΣΟΦΙΑ ΦΕΛΛΑΧΙΔΟΥ

Το slideshare περιέχει ασκήσεις δημιουργικής γραφής μέσα από παιχνίδι ρόλων, από τους μαθητές του Α2. 

Θέμα: Οι αποφάσεις της Σπάρτης και η παράδοση της Αθήνας 

 Μετάφραση

Οι Λακεδαιμόνιοι όμως είπαν ότι δε θα υποδουλώσουν μια πόλη ελληνική που είχε προσφέρει μεγάλες υπηρεσίες στους πολύ μεγάλους κινδύνους που απείλησαν την Ελλάδα· γι αυτό δέχτηκαν να κάνουν ειρήνη με τον όρο (οι Αθηναίοι), αφού γκρεμίσουν τα μακρά τείχη και τα τείχη του Πειραιά, να παραδώσουν τα πλοία τους εκτός από δώδεκα και να επαναφέρουν τους εξόριστους, να ακολουθούν τους Λακεδαιμόνιους και στην ξηρά και στη θάλασσα, όπου τους οδηγούν αυτοί, έχοντας τον ίδιο (με αυτούς) φίλο και εχθρό.

Ο Θηραμένης και οι συμπρέσβεις του μετέφεραν αυτούς τους όρους στην Αθήνα. Όταν έμπαιναν στην πόλη, τους περικύκλωσε πολύς λαός, γιατί φοβούνταν μήπως γύρισαν άπρακτοι· γιατί δε χωρούσε πια άλλη αναβολή, επειδή πολλοί πέθαιναν από την πείνα.

Την επομένη μέρα οι πρέσβεις ανακοίνωσαν με ποιους όρους οι Λακεδαιμόνιοι δέχονταν να συνάψουν την ειρήνη· ο Θηραμένης μιλώντας εξ ονόματος των πρέσβεων έλεγε ότι πρέπει να υπακούσουν στους Λακεδαιμόνιους και να γκρεμίσουν τα τείχη. Επειδή λίγοι του έφεραν αντίρρηση, αλλά πολύ περισσότεροι συμφώνησαν μαζί του, αποφάσισαν να δεχτούν την ειρήνη.

Ύστερα από αυτά και ο Λύσανδρος κατέπλευσε στον Πειραιά και οι εξόριστοι επέστρεφαν στην πατρίδα τους και άρχισαν να γκρεμίζουν τα τείχη πολύ πρόθυμα, ενώ οι αυλητρίδες έπαιζαν τον αυλό τους και τραγουδούσαν, επειδή νόμιζαν ότι εκείνη η μέρα ήταν για την Ελλάδα η αρχή της ελευθερίας.

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.2, 16-19

Η επιστροφή του Θηραμένη στην Αθήνα μετά τη διαπραγμάτευση με το Λύσανδρο.

Σχέδιο: Αρετή

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.2 16-19, Η επιστροφή του Θηραμένη στην Αθήνα μετά τη διαπραγμάτευση με το Λύσανδρο from ΣΟΦΙΑ ΦΕΛΛΑΧΙΔΟΥ

Το slideshare περιέχει εργασίες δημιουργικής γραφής μέσα από παιχνίδι ρόλων, από τους μαθητές του Α2.

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.2, 16-19

Θέμα: Ο ρόλος και οι ελιγμοί του Θηραμένη

 Μετάφραση

Ενώ έτσι είχαν τα πράγματα, ο Θηραμένης είπε στην εκκλησία του δήμου ότι, αν θέλουν να στείλουν αυτόν τον ίδιο στο Λύσανδρο, θα επιστρέψει γνωρίζοντας αν οι Λακεδαιμόνιοι επιμένουν για την κατεδάφιση των τειχών, επειδή θέλουν να υποδουλώσουν την πόλη, ή για να έχουν εγγύηση. Όταν, λοιπόν, τον έστειλαν, έμενε κοντά στο Λύσανδρο τρεις μήνες και περισσότερο καιροφυλακτώντας πότε οι Αθηναίοι επρόκειτο εξαιτίας της παντελούς έλλειψης τροφίμων να συμφωνήσουν σε ό,τι κάποιος θα τους πρότεινε.

Όταν γύρισε τον τέταρτο μήνα, ανακοίνωσε στην εκκλησία του δήμου ότι τάχα ο Λύσανδρος τον κρατούσε αιχμάλωτο ως τότε και έπειτα τον διέταζε να μεταβεί στη Σπάρτη· γιατί (του έλεγε) ότι δεν ήταν αρμόδιος αυτός για όσα τον ρωτούσε αλλά οι έφοροι. Ύστερα από αυτά (ο Θηραμένης) εκλέχτηκε, μαζί με άλλους εννιά, ως πρεσβευτής με απόλυτη εξουσιοδότηση για τη Σπάρτη.

(Στο μεταξύ) ο Λύσανδρος έστειλε στους εφόρους μαζί με άλλους Λακεδαιμόνιους τον Αριστοτέλη, που ήταν εξόριστος Αθηναίος, για να τους αναγγείλει ότι αποκρίθηκε στο Θηραμένη πως εκείνοι ήταν αρμόδιοι για ειρήνη και πόλεμο.

Ο Θηραμένης και οι άλλοι πρέσβεις, όταν βρίσκονταν στη Σελλασία, καθώς τους ρωτούσαν για ποιο λόγο (ή: με ποιες προτάσεις) είχαν έρθει, απάντησαν ότι (είχαν έρθει) με απόλυτη εξουσιοδότηση για την ειρήνη· ύστερα από αυτά οι έφοροι πρόσταξαν να τους φωνάξουν. Όταν (οι Αθηναίοι πρέσβεις) έφτασαν (στη Σπάρτη), (οι έφοροι) συγκάλεσαν συνέλευση (των συμμάχων), στην οποία οι Κορίνθιοι και κυρίως οι Θηβαίοι αλλά και πολλοί άλλοι Έλληνες αντιπρότειναν να μη συνθηκολογήσουν με τους Αθηναίους αλλά να τους αφανίσουν.

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.2,.1-4

Ο Λύσανδρος μεταβαίνει στο Βυζάντιο και την Καλχηδόνα. Διορίζει διοικητή τον Σθενέλαο, το Λάκωνα.

Ο Λύσανδρος στέλνει στην Αθήνα όλους τους Αθηναίους, επιδιώκοντας, με τη συγκέντρωση πολλών στο άστυ, να υπάρχει πείνα, δεδομένου και του αποκλεισμού του λιμανιού του Πειραιά.

Created with Padlet

Οι μαθητές του Α2 σε ρόλο: γράφουν ως Αθηναίοι τις αντιδράσεις τους, τη νύχτα που έφτασε η Πάραλος στην Αθήνα, για να αναγγείλει την ήττα στους Αιγός Ποταμούς.

Θέμα: Προετοιμασίες του Λύσανδρου για πλήρη αποκλεισμό της Αθήνας. Απήχηση της συμφοράς και έκτακτα μέτρα

 Μετάφραση

Αφού ο Λύσανδρος ρύθμισε την κατάσταση στη Λάμψακο, έπλευσε εναντίον του Βυζαντίου και της Καλχηδόνας. Οι κάτοικοι (αυτών των πόλεων) τον δέχτηκαν, αφού άφησαν να φύγουν με επίσημη συμφωνία οι φρουροί των Αθηναίων· αυτοί, πάλι, που παρέδωσαν με προδοσία στον Αλκιβιάδη το Βυζάντιο, τότε κατέφυγαν πρώτα στον Πόντο, ύστερα στην Αθήνα και έγιναν Αθηναίοι πολίτες.

Ο Λύσανδρος και τους φρουρούς των Αθηναίων και οποιονδήποτε άλλο Αθηναίο έβλεπε κάπου, τους έστελνε στην Αθήνα δίνοντας ασφάλεια σ’ αυτούς που μόνο για εκεί έπλεαν και όχι για άλλο μέρος, γιατί γνώριζε ότι, όσο περισσότεροι θα συγκεντρωθούν στην πόλη της Αθήνας και στον Πειραιά, τόσο γρηγορότερα θα προκύψει έλλειψη  των εφοδίων. Κι αφού άφησε ως αρμοστή στο Βυζάντιο και στην Καλχηδόνα το Σθενέλαο το Λάκωνα, ο ίδιος επέστρεψε στη Λάμψακο κι άρχισε να επισκευάζει τα πλοία του.

Όταν η Πάραλος έφτασε νύχτα στην Αθήνα, διαδιδόταν η συμφορά, κι ο θρήνος έφτανε από τον Πειραιά μέσα από τα μακρά τείχη στην πόλη, καθώς ανήγγελλε (την είδηση) ο ένας στον άλλο· έτσι, εκείνη τη νύχτα κανείς δεν κοιμήθηκε, γιατί θρηνούσαν όχι μόνο όσους είχαν χαθεί, αλλά πολύ περισσότερο ακόμα οι ίδιοι τους εαυτούς τους, γιατί νόμιζαν ότι θα πάθουν σαν κι αυτά που έκαναν στους κατοίκους της Μήλου, που ήταν άποικοι των Λακεδαιμονίων, αφού τους νίκησαν με πολιορκία, και στους κατοίκους της Ιστιαίας και της Σκιώνης και της Τορώνης και της Αίγινας και σε πολλούς άλλους Έλληνες.

Την επόμενη μέρα, ωστόσο, έκαναν συνέλευση του λαού στην οποία αποφάσισαν να φράξουν με επιχωμάτωση την είσοδο στα λιμάνια, εκτός από ένα, να επισκευάσουν τα τείχη, να εγκαταστήσουν φρουρές και να ετοιμάσουν την πόλη τους για όλα τα άλλα σαν για πολιορκία.

Ξενοφώντα Ελληνικά 2.1, 30-32

Ασκήσεις δημιουργικής γραφής από τους μαθητές του Α2 τμήματος ΓΕΛ Ν.Περάμου

Ξενοφώντα Ελληνικά 2.1, 16-32, Ασκήσεις δημιουργικής γραφής from ΣΟΦΙΑ ΦΕΛΛΑΧΙΔΟΥ

Θέμα: Η επιστροφή των νικητών στη Λάμψακο· η δίκη και η εκτέλεση των αιχμαλώτων

 Μετάφραση

Ο Λύσανδρος μετέφερε στη Λάμψακο και τα πλοία και τους αιχμαλώτους και κάθε είδους λάφυρα και συνέλαβε μερικούς στρατηγούς και ανάμεσά τους το Φιλοκλή και τον Αδείμαντο. Την ίδια ημέρα μάλιστα που κατόρθωσε αυτά έστειλε στη Σπάρτη το Θεόπομπο, το Μιλήσιο πειρατή, για να αναγγείλει τα γεγονότα, ο οποίος έφτασε εκεί ύστερα από τρεις ημέρες και τα ανακοίνωσε.

Ύστερα ο Λύσανδρος, αφού συγκέντρωσε τους συμμάχους, τους είπε να ανταλλάξουν απόψεις και να αποφασίσουν για τους αιχμαλώτους. Τότε λοιπόν διατυπώνονταν πολλές κατηγορίες για τους Αθηναίους, ποια δηλαδή εγκλήματα πολέμου ήδη είχαν διαπράξει και τι είχαν αποφασίσει να κάνουν, αν νικήσουν στη ναυμαχία, να αποκόψουν δηλαδή το δεξί χέρι όλων όσοι θα πιάνονταν ζωντανοί, και ότι, όταν (άλλοτε) έπιασαν (κυρίεψαν) δύο τριήρεις, τη μια από την Κόρινθο και την άλλη από την Άνδρο, όλους τους άνδρες απ’ αυτές τους πέταξαν στη θάλασσα. Ο Φιλοκλής ήταν ο στρατηγός των Αθηναίων που τους εξόντωσε.

Διατυπώνονταν και άλλες πολλές κατηγορίες και φάνηκε καλό να σκοτώσουν όσους αιχμαλώτους ήταν Αθηναίοι, εκτός από τον Αδείμαντο, γιατί μόνο αυτός στην εκκλησία του δήμου ήταν αντίθετος στην απόφαση για την αποκοπή των χεριών· κατηγορήθηκε, όμως, από μερικούς ότι πρόδωσε το στόλο. Ο Λύσανδρος, αφού ρώτησε πρώτα το Φιλοκλή, που έριξε στη θάλασσα τους Ανδρίους και τους Κορίνθιους, ποια τιμωρία του άξιζε να υποστεί, επειδή πρώτος άρχισε να παραβαίνει τους νόμους κατά των Ελλήνων, τον έσφαξε.

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.1, 27-29

Ξεφυλλίστε το βιβλίο, για να δείτε σε εικονογράφηση το στρατήγημα του Λυσάνδρου

Read this free book made on StoryJumper

Θέμα: Το στρατήγημα του Λυσάνδρου, η συντριβή των Αθηναίων και η σωτηρία του Κόνωνα 

 Μετάφραση

        Ο Λύσανδρος την πέμπτη ημέρα, αφότου οι Αθηναίοι έπλεαν εναντίον του, διέταξε αυτούς που κατασκόπευαν τους Αθηναίους κατά διαταγή του, όταν δουν αυτούς να έχουν αποβιβαστεί και να είναι διασκορπισμένοι στη χερσόνησο (πράγμα ακριβώς που οι Αθηναίοι συνήθιζαν να κάνουν κάθε μέρα όλο και περισσότερο, γιατί τα τρόφιμα τα αγόραζαν από μακριά και περιφρονούσαν φυσικά το Λύσανδρο, διότι δεν έβγαινε από το λιμάνι για να τους αντιμετωπίσει), να επιστρέψουν με τα πλοία πίσω σ’ αυτόν και να υψώσουν μια ασπίδα στο μέσο της διαδρομής. Κι αυτοί εξετέλεσαν αυτά, όπως τους πρόσταξε.

Τότε ο Λύσανδρος έδωσε αμέσως σήμα να ξεκινήσει ο στόλος ολοταχώς· συμπορευόταν ο Θώραξ με το πεζικό του. Ο Κόνων, μόλις είδε την επιθετική κίνηση των εχθρών, έδωσε σήμα (στους στρατιώτες) να τρέξουν αμέσως στα πλοία. Επειδή όμως οι άνθρωποι είχαν διασκορπιστεί, άλλα πλοία βρέθηκαν με δύο μόνο σειρές κωπηλάτες, άλλα με μία και άλλα τελείως άδεια· μόνο το πλοίο του Κόνωνα και άλλα εφτά, που βρέθηκαν επανδρωμένα κοντά του, όλα μαζί βγήκαν στ’ ανοιχτά μαζί και η Πάραλος, ενώ όλα τα άλλα ο Λύσανδρος τα κατέλαβε στην ακτή. Επίσης, στην ακτή αιχμαλώτισε τους περισσότερους άνδρες· μερικοί όμως πρόλαβαν και κατέφυγαν στα μικρά οχυρά (της Σηστού).

Ο Κόνων, ενώ έφευγε με τα εννιά πλοία του, όταν κατάλαβε ότι οι Αθηναίοι είχαν καταστραφεί, αφού προσορμίστηκε στην Αβαρνίδα, το ακρωτήρι της Λαμψάκου, πήρε από εκεί τα μεγάλα πανιά των πλοίων του Λυσάνδρου· κι ο ίδιος με τα οχτώ πλοία έπλευσε για τον Ευαγόρα της Κύπρου, ενώ η Πάραλος προς την Αθήνα για να αναγγείλει τα γεγονότα.

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.1. 16-19

Θέμα: Οι κινήσεις των αντιπάλων και η άλωση της Λαμψάκου

Μετάφραση

Οι Αθηναίοι έχοντας ορμητήριο τη Σάμο λεηλατούσαν τη χώρα του βασιλιά και έπλεαν εναντίον της Χίου και της Εφέσου και προετοιμάζονταν για ναυμαχία· και εξέλεξαν ως στρατηγούς επίσης, εκτός από αυτούς που υπήρχαν, το Μένανδρο, τον Τυδέα και τον Κηφισόδοτο.

Ο Λύσανδρος απέπλευσε από τη Ρόδο, παραπλέοντας τα παράλια της Ιωνίας, για τον Ελλήσποντο με σκοπό να εμποδίσει τον απόπλου των αθηναϊκών πλοίων και να υποτάξει τις πόλεις που είχαν αποστατήσει από αυτούς (Λακεδ.). Συγχρόνως και οι Αθηναίοι βγήκαν από το λιμάνι της Χίου στην ανοιχτή θάλασσα· γιατί τα παράλια της Μ. Ασίας ήταν εχθρικά σ’ αυτούς.

Ο Λύσανδρος έπλεε παραλιακά από την Άβυδο για τη Λάμψακο, που ήταν σύμμαχος των Αθηναίων· οι κάτοικοι της Αβύδου και οι λοιποί σύμμαχοι (των Λακεδ.) έφτασαν πεζοί· και αρχηγός αυτών ήταν ο Θώραξ ο Λακεδαιμόνιος.

Κι αφού έκαναν επίθεση στην πόλη, την κυρίεψαν με έφοδο και τη λεηλάτησαν οι στρατιώτες, καθώς ήταν πλούσια και γεμάτη κρασί, σιτάρι και άλλα εφόδια· όλους όμως τους πολίτες ο Λύσανδρος τους άφησε ελεύθερους.

Ξενοφών Γρύλλου Ερχιεύς, Ερωτήσεις από την εισαγωγή

Ξενοφών

Η ζωή του

1. Nα δώσετε βασικές πληροφορίες για την καταγωγή του Ξενοφώντα και για το οικογενειακό περιβάλλον μέσα στο οποίο μεγάλωσε.
2. Σε ποια εποχή έζησε ο Ξενοφών; Να αναφέρετε το πιο σημαντικό για τον ίδιο γεγονός της εποχής εκείνης και να αιτιολογήσετε την επιλογή σας.
3. Να σημειώσετε επιγραμματικά ποιες στρατιωτικές υπηρεσίες προσέφερε ο Ξενοφών και σε ποιον.
4. Ποιο γεγονός ή ποια προσωπική επιλογή του ιστορικού τον οδήγησε σε ρήξη με την πατρίδα του την Αθήνα;
5. Με βάση τα στοιχεία της εισαγωγής του βιβλίου σας να γράψετε ένα βιογραφικό σημείωμα για τον Ξενοφώντα αναφέροντας τους σημαντικότερους, κατά την κρίση σας, σταθμούς στη ζωή του.
6. Να εξηγήσετε γιατί οι Αθηναίοι εξόρισαν τον Ξενοφώντα από την πατρίδα του (394 π. Χ.) και γιατί πολύ αργότερα (365 π. Χ.) ανακάλεσαν αυτή τους την απόφαση. Να αιτιολογήσετε και τις δυο αποφάσεις των Αθηναίων.
7. Ποιες ήταν οι σχέσεις του ιστορικού με την πόλη της Σπάρτης; Να τεκμηριώσετε την απάντησή σας με στοιχεία από την εισαγωγή του βιβλίου σας.
8. Ποια γεγονότα έπαιξαν κατά την κρίση σας σημαντικό ρόλο στη ζωή του Ξενοφώντα; Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.
9. Να αναφέρετε ποια μόρφωση διέθετε ο Ξενοφών και ποιο ρόλο έπαιξε σ’ αυτήν η καταγωγή του και η κοινωνική τάξη στην οποία ανήκε.

Το έργο του. Ενδιαφέροντα και ιδέες

1. Ποια ιστορικά πρόσωπα άσκησαν μεγάλη επίδραση στην προσωπικότητα και στις ιδέες του Ξενοφώντα;
2. Σε ποιες κατηγορίες κατατάσσονται τα έργα του και με ποια σειρά εκτιμούν οι μελετητές ότι γράφτηκαν;
3. Να αναφέρετε ενδεικτικά ένα ή δυο τίτλους και από τις τρεις κατηγορίες των έργων του ιστορικού.
4. Να αναφέρετε τρία από τα πιο δημοφιλή έργα του Ξενοφώντα, που χρησιμοποιήθηκαν ως διδακτικά βιβλία από την Αναγέννηση μέχρι σήμερα.
5. Να εξηγήσετε γιατί δεν είναι εύκολη η χρονολογική κατάταξη των έργων του Ξενοφώντα ούτε η διάκριση του φιλολογικού είδους στο οποίο ανήκει καθένα από αυτά.
6. Ο Ξενοφών είχε τη φιλοδοξία να συνεχίσει το έργο του Θουκυδίδη. Πόσο επιτυχημένη θεωρείται η προσπάθειά του από διάφορους μελετητές;
7. «Πολλά παραδείγματα … αδικήσει» (Βλ. σχολικό βιβλίο, σ. 32): Ποια ηθική αρχή προβάλλει ο ιστορικός στο προηγούμενο απόσπασμα από τα Ἑλληνικά του και ποια σημασία της αποδίδει για την τροπή και την εξέλιξη των ιστορικών γεγονότων;
8. Ποιο χαρακτηρισμό απέδωσαν στον Ξενοφώντα οι θαυμαστές του έργου του στη ρωμαϊκή εποχή και γιατί;
9. Ποια είναι τα πλεονεκτήματα του έργου του Ξενοφώντα;
10. Από ποιο χρονικό σημείο αρχίζει και σε ποιο τελειώνει η ιστορική αφήγηση του Ξενοφώντα στα «Ἑλληνικά»; 

Η εισαγωγή σε αρχείο παρουσίασης εδώ.

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.4. 18-23

Στα φύλλα εργασίας που ακολουθούν εμπεριέχονται ερωτήσεις και δραστηριότητες, που χρησιμοποιήθηκαν για τη διδασκαλία της ενότητας 2.3. 18-23 των Ελληνικών του Ξενοφώντα.

ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ξενοφώντος Ελληνικά 2.4. 18-23

Eργασίες των μαθητών του Α2 τμήματος Λυκείου Ν.Περάμου στα αρχαία Ελληνικά Α΄ Λυκείου.